Quan sát viên quân sự Việt Nam và những hoạt động đảm bảo an toàn cho cuộc bầu cử tại Cộng hòa Trung Phi

Tháng 12/2025 tại Cộng hoà (CH) Trung Phi diễn ra một sự kiện đặc biệt quan trọng, đánh dấu một bước tiến mới trong hệ thống chính quyền nước sở tại khi Cuộc bầu cử Tổng thống Cộng Hoà Trung Phi tiến hành vào ngày 28/12/2025. Tuy nhiên, là một đất nước vừa ổn định sau nhiều xung đột giữa các lực lượng vũ trang và vẫn đang trong quá trình được hỗ trợ của các tổ chức quốc tế để duy trì an ninh chính trị, chính quyền CH Trung Phi xác định trong thời gian bầu cử sẽ không tránh khỏi những khó khăn và nguy cơ bạo động. Bên cạnh đó, nước này cũng đang bị ảnh hưởng nặng nề bởi tình trạng bất ổn khu vực, bao gồm các xung đột và khủng hoảng ở các nước láng giềng như Xu-đăng, Nam Xu-đăng, Cộng hòa Dân chủ Công-gô và Cam-mơ-run. Liên hợp quốc (LHQ) cũng đã có nhiều biện pháp để hỗ trợ Chính quyền CH Trung Phi trong việc duy trì an ninh chính trị, đảm bảo an toàn tuyệt đối trong suốt thời gian bầu cử. Phái bộ Gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc (GGHB LHQ) tại CH Trung Phi (Phái bộ MINUSCA) đã thắt chặt các quy định về quân số, di chuyển; tăng cường các hoạt động tuần tra và báo cáo tình hình nhiệm vụ tại những nơi đóng quân trên khắp đất nước CH Trung Phi. MINUSCA cũng xác định đây là một thời điểm nhạy cảm và cần sự tập trung tuyệt đối của tất cả cán bộ, nhân viên để bảo vệ người dân, chính quyền, các chính khách an toàn tuyệt đối.

Là một lực lượng đặc biệt của Khối Quân sự tại Phái bộ MINUSCA, các Quan sát viên quân sự (QSVQS) thực hiện nhiệm vụ giám sát, báo cáo và hỗ trợ duy trì môi trường an ninh ổn định phải đối mặt với nhiều nguy cơ mất an toàn tiềm ẩn và phức tạp. Trong quá trình tuần tra, cơ động và quan sát tại các điểm tập trung đông cử tri như khu vực bỏ phiếu, trung tâm hành chính hoặc trục giao thông chính, QSVQS có thể đối mặt với nguy cơ bị tấn công vũ trang, phục kích, bắn nhầm hoặc trúng hỏa lực lạc hướng. Bên cạnh đó, nguy cơ khủng bố, cướp bóc có tổ chức nhằm vào lực lượng quốc tế cũng không thể loại trừ, do tính biểu tượng và mức độ dễ nhận diện của QSVQS. Tại thời điểm căng thẳng chính trị và tâm lý xã hội nhạy cảm của thời kỳ bầu cử, một bộ phận người dân có thể hiểu sai vai trò trung lập của lực lượng GGHB LHQ, dẫn đến thái độ thù địch, quấy rối hoặc thực hiện hành vi bạo lực với QSVQS. 

Là một Quan sát viên quân sự đến từ Việt Nam, Thiếu tá Sử Tấn Phi Long đã có hơn 8 tháng kinh nghiệm tại hai đơn vị khác nhau ở CH Trung Phi. Hiện tại, anh đang công tác tại Đội QSVQS 204, Huyện Mobaye (Mobaye Sub-Prefecture), tỉnh Basse-Kotto (Basse-Kotto Prefecture). Mobaye là địa bàn nhạy cảm về an ninh, từng chịu ảnh hưởng của xung đột vũ trang và sự hiện diện của các nhóm vũ trang phi chính phủ, khiến nguy cơ xảy ra bạo lực, đe dọa an ninh trong giai đoạn bầu cử gia tăng đáng kể. Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Phân khu Trung tâm, Thiếu tá Long cùng đồng đội trong Đội 204 đã và đang triển khai nhiều biện pháp chủ động nhằm góp phần duy trì môi trường an ninh ổn định, hỗ trợ quá trình bầu cử diễn ra an toàn, hòa bình và minh bạch tại khu vực Mobaye. Với vai trò là thành viên tham mưu kế hoạch, anh đã chủ động đề xuất cho Đội 204 tăng cường các hoạt động giám sát và tuần tra tại những địa bàn trọng điểm, đặc biệt là khu vực đông dân cư, các tuyến đường chính và khu vực lân cận các điểm đăng ký cử tri, điểm bỏ phiếu. Sự hiện diện thường xuyên và dễ nhận diện của Đội 204 đã góp phần ngăn chặn các hành vi bạo lực, đồng thời củng cố niềm tin của người dân địa phương vào tiến trình bầu cử.

Thiếu tá Sử Tấn Phi Long (bên phải ngoài cùng) cùng đồng đội trong một cuộc tuần tra tại Mobaye

Bên cạnh đó, Thiếu tá Long trên cương vị là thành viên chịu trách nhiệm công tác tham mưu kế hoạch của đội đã thực hiện nghiêm túc cơ chế phối hợp và trao đổi thông tin chặt chẽ với các thành phần khác của Phái bộ như Tiểu đoàn Bộ binh nhẹ Nepal (NEPLIB), Cảnh sát LHQ (UNPOL) cũng như các lực lượng an ninh của chính quyền sở tại, bao gồm Lực lượng vũ trang CH Trung Phi (FACA – Forces Armées Centrafricaines), Hiến binh Trung Phi (Gendarmerie) và Cảnh sát địa phương. Thông qua các cuộc họp định kỳ, đánh giá tình hình và chia sẻ nhận định an ninh, anh góp phần hỗ trợ Đội 204 nhận diện sớm các nguy cơ tiềm ẩn, từ đó đưa ra cảnh báo kịp thời cho các bên liên quan.

Đội QSVQS 204 báo cáo tình hình an ninh trong địa bàn hoạt động trước thời gian bầu cử tại Mobaye với Đại tá Salauddin Mahmud, Trưởng phòng Quan sát viên quân sự Phân khu Trung tâm

Trong suốt thời gian diễn ra bầu cử, Đội QSVQS 204 Mobaye tập trung thực hiện nhiệm vụ theo dõi, ghi nhận và báo cáo khách quan về tình hình an ninh, các diễn biến bất thường hoặc sự cố có thể ảnh hưởng đến an toàn của cử tri và nhân viên bầu cử. Các báo cáo kịp thời từ đội giúp Phân khu Trung tâm của Phái bộ và chính quyền địa phương có cơ sở điều chỉnh biện pháp bảo vệ, phân bổ lực lượng và triển khai các hành động phòng ngừa phù hợp.

Đội 204 cũng tăng cường tiếp xúc cộng đồng và tương tác với lãnh đạo địa phương, các trưởng làng, đại diện tôn giáo và xã hội nhằm truyền tải thông điệp trung lập của Liên Hợp Quốc, khuyến khích người dân tham gia bầu cử một cách hòa bình, không bạo lực. Việc xây dựng và duy trì lòng tin với cộng đồng địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu hiểu lầm, căng thẳng và nguy cơ đối đầu trong giai đoạn nhạy cảm này.

Thiếu tá Sử Tấn Phi Long (hàng trên cùng) cùng các lực lượng MINUSCA và chính quyền CH Trung Phi tham gia cuộc họp đảm bảo an ninh chính trị cho quá trình bầu cử tại tòa nhà thị chính của Huyện Mobaye

Trong những ngày trước bầu cử, Chính quyền CH Trung Phi phối hợp với Phái bộ MINUSCA đã đẩy mạnh tiến trình Giải giáp, Giải ngũ và Tái hòa nhập (DDR – Disarmament, Demobilization and Reintergration). Đây là hoạt động rất cần thiết trong việc giảm thiểu nguy cơ xung đột vũ trang, ổn định tình hình an ninh – chính trị, tạo môi trường thuận lợi cho cuộc bầu cử sắp diễn ra. Tham gia thực hiện nhiệm vụ DDR theo phân công của Phái bộ, Thiếu tá Long đã thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, vượt qua nhiều khó khăn về điều kiện sinh hoạt khi phải thực hiện nhiệm vụ hoàn toàn ngoài thực địa, ăn ngủ, sinh hoạt ngoài trời, đối mặt với điều kiện vệ sinh, y tế kém, lương thực hạn chế và nguy cơ sốt rét luôn thường trực, đồng thời luôn giữ vững bản lĩnh trước những nguy hiểm tiềm ẩn từ các nhóm vũ trang luôn manh động, gây nhiều sức ép căng thẳng, thường xuyên đòi hỏi tiền bạc và nhu yếu phẩm. Trong quá trình cơ động đường dài, anh và đồng đội còn phải đối mặt với nguy cơ bị tấn công, phương tiện hư hỏng và tình trạng xuống cấp trầm trọng của hệ thống giao thông. Những nỗ lực bền bỉ, trách nhiệm và tinh thần vượt khó của anh cùng các lực lượng tham gia đã góp phần quan trọng bảo đảm tiến trình DDR được triển khai đúng kế hoạch, an toàn, hiệu quả, qua đó tạo môi trường an ninh ổn định, thuận lợi cho công tác chuẩn bị và tổ chức cuộc bầu cử sắp tới.

Đội QSVQS 204 tham gia Đoàn công tác Giải giáp, Giải ngũ và Tái hòa nhập tại Mobaye

Song song với các hoạt động trên, Thiếu tá Long và đồng đội cũng tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình an ninh và an toàn cá nhân, bao gồm đánh giá rủi ro trước mỗi hoạt động, điều chỉnh lộ trình di chuyển, phối hợp bảo vệ khi cần thiết và duy trì liên lạc thường xuyên với Trung tâm điều hành của Phái bộ. Những biện pháp này không chỉ nhằm bảo đảm an toàn cho lực lượng QSVQS mà còn góp phần duy trì sự liên tục và hiệu quả của các nhiệm vụ.

Trong suốt quá trình giám sát và bảo đảm an ninh chuẩn bị cho bầu cử tại Mobaye, Thiếu tá Sử Tấn Phi Long đã thể hiện tinh thần kiên cường vượt mọi khó khăn, thử thách, luôn đặt an toàn của bản thân và đồng đội lên hàng đầu. Trước những rủi ro tiềm ẩn từ yếu tố an ninh, thiên nhiên và môi trường xã hội, anh cùng các đồng đội đã triển khai đồng bộ các biện pháp phòng ngừa, tuần tra chủ động, kiểm soát tình huống và phối hợp chặt chẽ với lực lượng sở tại để đảm bảo bầu cử diễn ra an toàn, trật tự. Hình ảnh Thiếu tá Long đã trở nên quen thuộc trong những cuộc tuần tra đến thăm các bản làng để nắm bắt tình hình, động viên người dân địa phương. Anh không chỉ khẳng định tính chuyên nghiệp, trách nhiệm cao của quân nhân Quân đội nhân dân Việt Nam trong sứ mệnh quốc tế, mà còn lan tỏa vẻ đẹp hình ảnh Bộ đội Cụ Hồ trong mắt bạn bè thế giới. Với nỗ lực không mệt mỏi, lực lượng GGHB LHQ của Quân đội Nhân dân Việt Nam đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước, Quân đội và nhân dân giao phó, góp phần củng cố uy tín, vị thế và vai trò của Việt Nam trong các hoạt động gìn giữ hòa bình, đồng thời gửi đi thông điệp về tinh thần, ý chí và bản lĩnh của người lính Việt Nam ở mảnh đất Châu Phi xa xôi, khô cằn, nhiều khó khăn gian khổ./.

Sử Tấn Phi Long, MINUSCA